Mitolojik Tanrılar

Thor’un Çekici Mjölnir Gerçek mi?

Thor’un çekici Mjölnir İskandinav mitolojisinde yer alan en güçlü silahlardan birisidir. En güçlü ve en iyi bilinen İskandinav tanrılarından birisi olan Thor’un çekicinin adı Mjölnir‘dir. Thor, günümüze kadar gelen ve onunla bütünleşmiş sayılan çekicini neredeyse her macerasında kullanır.  İskandinav Mitolojisinde Thor’un çekici o kadar fazla benimsenmiştir ki zamanın Vikingleri için bir güç ve inanç sembolü olmuştur.

Mjölnir gerçek mi?

Tıpkı diğer mitolojilerde Zeus, Indra ve Jüpiter’in olduğu gibi Thor da İskandinav mitolojisinde gökyüzü tanrısıdır. Bu tanrıların, öfke konusunda zayıf olmaları ve hiyerarşiye dahil olmaları bakımından pek çok ortak noktası vardır. Diğer bir benzerlik, fırtınanın bir parçası olarak silahların sık kullanılmasıdır. Zeus ve Jüpiter için yıldırımın kendisi bir silahtır. Yıldırımları eline çeker ve onur bir mızrak gibi düşmanlarına fırlatırlar. İbranice’de İncil, Eski Ahit’in tanrılarının düşmanlarına karşı “oklar” kullandıklarını anlatır.

Thor, kayıtlı tarihin en önemli ve güzel karakterlerinden birine sahiptir. Mjölnir adında güçlü bir çekiç kullanır. Birçok dilbilimci, Mjölnir adının muhtemelen gürültü çıkaran bileme taşı kelimesinden geldiğine inanıyor. Bazıları ayrıca Mjölnir kelimesinin kökeninin çoğu insanın düşündüğü türden bir silah olmayabileceğine inanıyor.

Thor’un çekici tarzı çekiçler genellikle savaşta düşmanları ezmek için kullanılan harika bir araç olarak görülür. Yazılı olarak buna Hamma yani Türkçe olarak “çekiç” denir. Hamma kelimesi çekiç anlamına gelse de diğer taş türleri için de kullanılmıştır. Eski İskandinav ve bazı modern İskandinav dillerinde “taş” veya “kaya” anlamına gelmektedir.

Vikinglerden önce erken Avrupalıların yaşadığı dönemde silahlar metal yerine taştan yapılıyordu. Neolitik teknoloji yıllar içerisinde değişime uğradığı için aktarılan imge ve hikayeler de mutlaka değişir. Bu nedenle Mjölnir’in ilk versiyonlarının çekiç olmadığı söylenmektedir. Bunun yerine, adı şekil ve ses olarak bileme taşı kelimesine karşılık gelen bir taş alet veya silah olabilir.

Thor’un Çekici Nasıl Yapılmıştır?

İskandinav tanrılarının evliliği ve doğumu kötü bir üne sahiptir, ancak en ünlü silahlar kötü üne sahip bu günlerin sayesinde ortaya çıkmıştır. Birçok İskandinav efsanesi gibi Thor’un çekici yaratılışı efsanesi de Loki’nin bir kötülük sonucu ortaya çıkmıştır. Thor’un karısı Sif, güzel, dalgalı sarı saçlarıyla tanınır. Bir gece uyurken Loki, onun güzel saçlarını kesmiştir. Thor sabah uyandığında karısının kel olduğunu görünce öfkesinden deliye döner. Bunu Loki’nin yaptığını duyunca onu öldürene kadar dövmekle tehdit eder. Loki ise Svartálfheim’a gidip tanrıça için yeni bir saç yaptırabileceğini söyler. Ancak bu saç gerçek saç gibi uzayacak ama daha görkemli ve altından yapılacaktır. Loki eğer sözünü tutmazsa neler olacağını bilerek yola koyulur.

Bir grup cüce olan Ivaldi’nin oğulları Brokkr ve Sindri, Loki’nin söz verdiği gibi Sif’in güzel saçlarını yeniden yapar. Ayrıca ona Asgard tanrılarına götürmesi için iki hediye daha verirler. Hala üstünlük sağlamaya çalışan Loki, cücelerden daha fazla hediye alabileceğini fark eder. Cücelere Tanrılar için ne kadar fazla eşya yaptırabilirlerse kendisi için o kadar iyi olacaktır.

Thor'un Çekici Mjölnir

Thor’un Çekici Mjölnir

Loki cücelerin yaptığı altın saçları ve iki hediyi alır. Ancak daha sonra Brokkr ve Sindri’nin yanına üç iyi silahla geri döner. Onlarla canı üzerine getirdiği silahlardan daha iyisini yapamayacaklarına iddiaya girebileceğini söyler. Tabi ki Loki burada kurnazlığından faydalanacaktır. Kendilerinden emin olan cüceler Tanrılara sunmak için üç tane iyi silah yapmak için Loki ile anlaşırlar.

Mjölnir’in Yapılması

Brokkr demirhanede çalışırken kolundan bir sinek onu ısırır. Konsantrasyonu bozulan demirci hiç yorulmayan altın saçlı bir domuz yapar.  Kardeşler sihirli altın yüzükler yaparken birini boynundan bir sinek ısırır. Acı ne kadar şiddetli olursa olsun odakları bozulmaz. Böylece iki sihirli yüzük yaparlar. Brokkr ve Sindri son çalışmaları yapmadan önce Brokkr alından aynı sinek tarafından ısırılır. Bu sefer ki o kadar kötüdür ki Brokkr gözüne akan kanlardan görme yeteneğini kaybeder. Bu sinek cücelerin kazanmasına engel olmak isteyen Loki’den başkası değildir.

Cüceler son eserleri olan Mjölnir’i yaparlar. Silah o kadar iyidir ki hiç bir şey önünde duramaz. Hiç bir güç onu engelleyemez ve durduramaz. Sahibi tarafından atıldığı zaman sahibine geri döner. Ancak Brokkr görüş yeteneği azaldığı için sapı biraz kısadır. Ayrıca silah olması gerekenden fazla güçlü sihir ile doludur ve dengesizdir.

Loki’nin Kafası

Brokkr ve Sindri hediyeleri ile Asgard’a geldi. Geri dönerken yanlarında Loki’nin kafasını götüreceklerine emindiler. Tanrılar kendilerine sunulan tüm hediyeleri beğendiler geri yalnızca Mjölnir kaldı. Loki Mjölnir’in kötü bir silah olduğu iddia etti. Çekicin sapı kısaydı, oldukça güçlü olmasına rağmen dengesizdi. Fakat Thor buna karşı çıktı ve çekicin kendisi için mükemmel olduğunu söyledi. Böylece cücelerin hediyelerinin tamamı beğenildi ve Loki’nin kafasını alabilecekleri söylendi.

Ancak Loki’nin son bir numarası daha vardı. Cücelere kafasını alabileceklerini ancak boynundan bir parça dahi alamayacaklarını söyledi. Cüceler Loki’nin boynunun nerede başlayıp bittiğini bir türlü karar veremediler. Böylece en sonunda Loki’nin kafasını almaktan vazgeçtiler. Ancak bunun karşılığında Loki’nin ağzını anlaşma bedeli olarak deri ile diktiler. Loki başını sağa sola sallarken kurnaz cümlelerini kaybettiğini anladı.

Thor’un Çekici’nin Çalınması

Thor bir sabah uyanığında çekicini yanında göremez. Çekici aramak için yanına Loki’yi alarak Freya’nın kapısını çalar. Ondan tüylü paltosunu ödünç alarak çekici bulmak için Jotenheim’a uçarlar. Orada Thrym (Þrymr) adında bir devle karşılaşırlar. Dev, Mjölnir’i sakladığını ve ancak Freya onu Jotenheim’a gelerek onunla evlenirse geri vereceğini söyler.. Thor, Freyja’ya çekici geri almak için evlenmesini söyler ama Freyja buna çok kızar. Diğer tanrılar, Thor’un silahının tanrıçayla takas edilmeyeceğini, ancak devin gücünü ona karşı kullanabilmesi için bir tanrıçaya ihtiyacı olduğu konusunda hemfikir olduklarını belirtirler. Tanrılar bir çözüm bulmak için bir araya gelir ve Vanir gibi geleceği tahmin edebilen Heimdall, Thor’a kılık değiştirerek Thrim’in salonuna gitmesini söyledi. Ancak Thor’un çekicine erişmek için kendini bir kadın kılığına sokması ve Freya gibi davranması gerektiğini söyler. Thor bunu yapmak istemez ancak Loki onu ikna eder.

Thor'un Çekici

Thor’un Çekici

Gelin Thor

Thor gönülsüzce kadın kılığına girer ve o ve Loki ile Thrym’in salonuna girerler. Yüzlerini devlerden saklamak için kalın giysiler ve mücevherler takarlar. Thrym, Freyja onuruna bir düğün töreni düzenler Ancak “kızı” sekiz somon yiyip üç varil içkiyi içerken görünce şüphelenmeye başlar. Loki araya girerek gelinin sekiz gecedir heyecandan uyumadığını ve bu nedenle çok heyecanlı olduğu söyler. Thor’un gözlerindeki kızgınlığı ise uykusuzluğuna bağlar.

Thrym’in kız kardeşi kraldan gelin için bir hediye ister. Kral Thrym Mjölnir’in getirilip gelinin kucağına koyulmasını emreder. Mjölnir odaya girdiğinde Thor harekete çeker ve kahkaha atmaya başlar. Önce Kral Thrym’ı, sonrasında ise hediye bekleyen kız kardeşini öldürür. Böylece Thor çekicine tekrar kavuşur. (ı. -Poetic Edda, þrymskviða)

İskandinav kültürü, savaşçılar arasında “kadınsı” davranışları yasaklamıştır. Bir düğün için Freyja olarak giyinmek, Thor’u, özellikle de başkalarını savaşa sokmak için bir tanrı gibi olmanın yolu değildir. Bu hikaye Thor’un çekici’nin İskandinav mitolojisinde ne kadar önemli olduğunu göstermektedir. Asgard’ın tüm tanrıları, Thor geri dönmezse onlara karşı Mjölnir gibi güçlü bir silahın kullanılabileceği korkusuyla bir çözüm bulmak için mücadele etmiştir.

Tanrıların Silahları

Mjölnir tanrılar için önemlidir, ancak sahip oldukları tek silah bu değildir. Birçok insan yapımı nesne ve hatta hayvanlar, İskandinav mitolojisinden alınmıştır. Bu nesneler tanrıları beladan kurtardılar, güçlerini artırdılar ve servetlerini artırdılar. Örneğin, Odin’in Daupnir yüzüğü, Brokkr ve Sindri tarafından oluşturulan öğelerden biridir. Her dokuz gecede bir kendini kopyalar ve sürekli olarak Odin’e daha fazla altın verir. Fenrir’i bağlamak için kullanılan zincirlerin isimleri vardır. Ancak son bağlanan zincir Gleipnir olarak bilir. Gleipnir bir tüy kadar hafiftir ancak asla kopmaz.

Mjölnir Loki onu Svartálfheim’dan aldığında en güçlü silah olarak biliniyordu. Ancak tanrıların başka silahları da vardır;

  • Gungnir – Odin’in mızrağı Ivaldi’nin oğulları tarafından yapılmıştır. Mjölnir gibi, her zaman hedefine ulaşır.
  • Hofuð – “kafa” anlamına gelir, bu Heimdall’ın kılıcıdır.
  • Mistiltainn – Baldr’a normal bir silahla veya başka bir canlıyla zarar verilemezdi, bu yüzden Loki onu güvende tutmak için ökseotundan bir ok yaptı. Kör tanrı Hóð sihirli bir ökseotu öldürdü.
  • Freyr’in Kılıcı – Tüm düşmanları öldürme yeteneği ile ünlüdür. Freyr dev Gerðr ile evlenememek için onu düşmanlarına verdi. Bu nedenle Loki tarafından Ragnarök’ta öldürüldü.
  • Meginjord – Thor’un kemeri, tanrının fiziksel gücünü ikiye katlamıştır.

Thor’un Çekicine Ne Oldu?

Thor’un çekici’nin en büyük özelliği, Asgard’ın en güçlü silahı ve gökyüzünü kontrol eden silah olmasıdır. Ancak bu çekiç sonsuza kadar Thor’a ait olmayacaktır. Ragnarök başladığında Thor efsanevi çekici ile savaşa girecektir. Orada eskiden beri tanığıdı bir düşmanla karışılacaktır. Jormungand, dünya yılanı Thor’un düşmanı ve Loki’nin çocuğudur. O kadar büyüktür ki tüm dünyayı çevreler. Mücadele sonunda Thor çekici ile Jormungand’ı öldürmeyi başarır. Fakat Jormungand Thor’u zehirli dişleri ile ısırmıştır. Babası Odin’in Fenrir ile savaştığını gören Thor ısırıldıktan sonra ona yardım etmeye çalışır. Ancak dokuz adım atar atmaz olduğu yere düşer ve ölür.

Ancak bu savaşta tüm tanrılar ölmemiştir. Thor’un iki oğlu Magni ve Móði, Thor’un çekici’ni savaş alanında gördüler ve kendileri adına ona sahip çıktılar. Tanrılar hayatta kalarak Asgard’ı yeniden inşa ederken ve insan dünyası yavaş yavaş yeniden kurulurken, Mjolnir’i paylaştılar.

Mjölnir Sembolizmi

Mjölnir, Thor gibi güçlü bir savaşçı tarafından taşınabilecek güçlü bir silahtı, ancak tarihçiler bunun aynı zamanda sembolik bir amaca hizmet ettiğine inanıyorlar. Arkeologlar, İskandinavya’da Thor’un çekicine benzeyen küçük tılsımlar buldular. Viking döneminde bu tılsımların oldukça fazla olduğu düşünülüyor. Ayrıca bu tılsımları takanlar Tanrının gücüne ulaşabileceklerini düşünüyorlardı.

Thor aynı zamanda gökyüzü tanrısı olduğu için yağmur ve bereket ile ilişkilendirilmiştir. Bu nedenle, bazı tarihçiler Thor’un çekicinin bir doğurganlık tılsımı olarak hizmet etmiş olabileceğine inanıyor. İyi bir hasat veya doğurganlık sağlamak için olsun, İskandinav, Thor’un savaşta olduğu kadar barışta da faydalı olabileceğine inanmış olmalılar.

Mjölnir

Mjölnir

Mjölnir, Thor efsanesi ortaya çıkmadan çok önce doğurganlık kavramıyla ilişkilendirilmiş olabilir. Kuzey Avrupa’dan neolitik heykeller, elinde çekiç tutan büyük bir figürün önünde duran iki figürü gösterir.  Viking Çağı boyunca, Avrupa’daki Hıristiyanların boyunlarına bir haç takmaları veya onu inançlarının bir sembolü olarak kullanmaları yaygındı. Onlarla birlikte yaşayan İskandinav putperestlerinin de Thor’un çekicini kullandıklarına dair kanıtlar var. Danimarka’da bulunan 10. yüzyıldan kalma bir kuyumcu kalıbı muska yapmak için üç parçaya sahiptir. İkisi Hıristiyan haçı ve üçüncüsü Thor’un çekici şeklindedir.

Dini İnançlar

Bu sadece paganların ve Hıristiyanların yan yana yaşadıklarının ve zanaatkarların her iki topluluğa hizmet ettiğinin değil, aynı zamanda Thor’un çekicinin Hıristiyan haçına benzer şekilde benzer ihtiyaçlarla kullanıldığının kanıtıdır. Hıristiyanlık yayıldıkça, İskandinavya’daki birçok runik taş üzerinde haçlar görünmeye başlamıştır. Aynı zamanda, bazıların Mjölnir’in şekli vardır.

Tarihçiler, tıpkı çevrelerindeki Hıristiyanların haçı kullanması gibi, paganların da mjolnir’i inancın görünür bir sembolü olarak kullandıklarına inanırlar. Ortaçağ paganları ve Hıristiyanlarının birlikte yaşadığı kısa dönemde, her ikisi de inançlarını temsil etmek için önemli semboller kullandılar. Elbette Cermen putperestliği Orta Çağ’da Avrupa’dan kayboldu. İskandinav tanrılarına olan inanç, bazı unsurlar folklor ve gelenekte kalmasına rağmen, Hristiyanlık ile son bulmuştur. Kuzey Avrupa Hristiyan olmasına rağmen Thor’un çekici figürü buradan çıkmayı başarmıştır. Oradaki insanlar artık İskandinav tanrılarına tapmasalar da, bazı yerlerde her baharda iyi şans için diktikleri ilk tohumların yanına çekiç muskaları yerleştirilmeye devam ediliyor.

Thor’un Çekici Ne Kadar Ağır?

İskandinav mitolojisinde Mjölnir, tanrılara ait en önemli nesnelerden biridir. Brokkr ve Sindri Mjölnir’i icat eden cücelerdir. Kabza mükemmel olamayacak kadar kısaydı çünkü Loki onların dikkatini dağıttı. Ancak Thor ve diğer Aesir tanrıları hala sahip oldukları en iyi ve en güçlü şey olduğunu iddia ettiler. Thor’un çekici ağır değildir ancak büyülüdür. Çekici kaldıramamama nedeni çekicin yalnızca sahibine veya ona layık birisine hizmet edecek olmasıdır.

Mjölnir, herhangi bir nesneye veya yüzeye kırılmadan vurabilecek kadar güçlüdür. Her zaman hedefini vurur ve fırlatıldığında Thor’un eline döner. Çekiç ayrıca yıldırım üretir. Thor, gökyüzü ve fırtına tanrısıdır ve birçok arketip gibi, silahını fırtına çağırmak ve düşmanları yok etmek için kullanır. Mjölnir, birçok Thor hikayesinde önemli bir rol oynamıştır. Örneğin çekiç çalındığında, kadın kılığına girerek küçük düşürülmek ve alay edilmek bile onu almasına engel olamamıştır. Thor’un ünlü çekicini son kullanımı, dünyanın en büyük yılanını Ragnarök’te öldürmek olacaktır. Thor daha sonra Jörmungandr’ın zehrine yenik düşecek ve hayatta kalan iki oğlu Asgard’ın yeniden inşasına yardım ederken Mjölnir’i kullanacaktır.

Thor’un çekici, İskandinav dünyasında önemli bir semboldür. Savaşlarda ve savaşlarda ilahi nimetler için dua etmek ve barış aramak için kullanılmıştır. Gökyüzü tanrısı olarak doğurganlıkla ilişkilendirildiği için, Thor sembolü evlilikleri kutsallaştırmak, doğurganlığı teşvik etmek ve iyi hasat sağlamak için kullanılmıştır. Hıristiyanlık döneminde çekiç, haç gibi bir inanç sembolü olarak kullanılmıştır.

 

Kaynaklar: norse-mythology, wikipedia, mythus.fandom

Bir önceki yazımız olan Mitolojide İskandinav Tanrısı Thor Kimdir? başlıklı makalemizde iskandinav mitolojisi, mitolojide thor ve Mjöllnir Çekici hakkında bilgiler verilmektedir.

BİR YORUM YAZIN
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.